علت چاقی کودکان ؛ عوارض و راهکارهای درمانی

چاقی در کودکان نوعی اپیدمی جهانی است بطوریکه مثلا در ایالات متحده امریکا 34 درصد کودکان به چاقی مبتلا هستند. طبق آخرین تحقیقات در سال 2020 حدود 39 میلیون کودک در جهان که زیر 5 سال سن داشتند دچار چاقی یا اضافه وزن بودند. چاقی در کودکان می تواند عوارضی همچون دیابت ، سکته مغزی ، بیماریهای قلبی عروقی ، انواع سرطان ، افسردگی و … را به دنبال داشته باشد.

اغلب کودکانی که چاق هستند در بزرگسالی نیز با اضافه وزن و چاقی دست به گریبان هستند پس باید راهکارهای درمانی را در کودکی برای رفع این مشکل به کار برد و با تغییر سبک زندگی و تغذیه سلامت را به کودکان هدیه داد. در این مقاله قصد داریم به موضوع علت چاقی کودکان ، عوارض و راهکارهای آن بپردازیم. سیبساسلامت سایت تخصصی رزرو نوبت آنلاین پزشکان متخصص نوزادان و کودکان شما را به مطالعه این مقاله دعوت می کند.

تعریف چاقی در کودکان

چاقی به منزله داشتن چربی اضافه و انباشته شده در بدن است که با BMI تعیین می شود. کودکانی که شاخص توده بدنی (BMI) آنها بین 85 تا 95 درصد همسن و سالهای خود در یک جنس است اضافه وزن دارند و آنهایی که 95 درصد یا بیشتر هستند چاق به حساب می آیند. از طرفی نمودارهای رشد که با صدک تقسیم میشوند با تعیین قد، وزن، سن و BMI میتوان فهمید که شاخص توده بدنی کودک در چه صدکی قرار گرفته است.

علت چاقی کودکان چیست؟

چاقی کودکان دارای علت های گوناگونی است که در اینجا به بیان مهمترین علت چاقی کودکان می پردازیم:

تغذیه در خانواده

کودکانی که دارای والدین با عادات غذایی ناسالم هستند اغلب به چاقی دچار می شوند. مصرف غذاهای پرکالری و ناسالم، داشتن عادات غذایی ناسالم، تعیین زمان نامناسب برای خوردن غذا و … که از سوی والدین به کودک تحمیل می شود می تواند موجبات چاقی کودک را فراهم کند.

مصرف فست فودها

یکی از مهمترین علت چاقی کودکان در دهه های اخیر مصرف بی رویه فست فود توسط کودکان است. غذاهای فست فودی ارزش غذایی پایین و کالری بالایی دارند و از طرفی به دلیل طعم دهنده ها و سس هایی که دارند از نظر کودکان خوشمزه هستند.
بسیاری از والدین خصوصا مادران نیز به دلیل مشغله و انجام کار خارج از منزل، از غذاهای فست فودی بیشتر برای فرزندان خود استفاده می کنند چرا که تهیه آنها راحت تر است و کودکان و نوجوانان نیز از این نوع غذاها بیشتر استقبال می کنند. بنابراین چاقی در کودکان در سالهای اخیر بیش از هر زمان دیگری دیده می شود.

استفاده از نوشیدنی های قندی

نوشیدن انواع نوشابه ها، آبمیوه های صنعتی و شربت ها یکی دیگر از مهمترین علت چاقی کودکان به شمار می روند. این نوشیدنی ها به دلیل داشتن قند زیاد علاوه بر چاقی عواقب ناگوار دیگری نیز برای بدن دارند که باید مصرف آنها را محدود کرد. از آنجایی که کودکان طرفدار خوراکی ها و نوشیدنی های شیرین هستند از این نوشیدنی ها به شدت استقبال می کنند. والدین آگاه باید جایگزین سالم تری نظیر شیر و آبمیوه های طبیعی را برای کودکان خود در نظر بگیرند.

استفاده از تنقلات و میان وعده های ناسالم

خوراکی هایی نظیر پفک ، چیپس ، شکلات ، بستنی و … دارای کالری، قند و نمک بالا و ارزش غذایی پایینی هستند. علاوه بر اینکه مصرف این خوراکی ها یکی از علت چاقی کودکان به شمار می رود، اغلب آنها دارای مواد نگهدارنده هستند که برای کودکان مضرند. والدین آگاه باید مصرف اینگونه مواد خوراکی را در کودکان خود محدود کنند.

ژنتیک

عدم تعادل میان مصرف کالری و از طرفی مصرف انرژی می تواند چاقی را به دنبال داشته باشد. یکی از علل مهم از علت چاقی کودکان مربوط به ژنتیک کودک است که از والدین به ارث برده می شود. کودکانی که والدین چاق دارند بیشتر در معرض چاقی قرار دارند. گرچه این تاثیر کمتر از 5 درصد است ولی نمی توان آن را نادیده گرفت.

عوامل روانشناختی

علت چاقی کودکان می تواند به دلیل عوامل روانشناختی باشد. استرس زیاد می تواند منجر به پرخوری در کودک و چاقی او شود. پرخوری عصبی در کودکان و همچنین بزرگسالان یکی از دلایل مهم چاقی به شمار می رود. در اینگونه موارد باید شرایط استرس زا را برای کودک تحت کنترل قرار داد و برای درمان کودک را به مشاور ارجاع داد.

بی تحرکی

استفاده از بازی های رایانه ای و گوشی های هوشمند یکی از مهمترین علت چاقی کودکان است. در دهه های اخیر با پیشرفت های تکنولوژیکی ، استفاده از گوشی هوشمند، تبلت و … در کودکان بسیار دیده می شود به طوری که کودکان ساعت ها سرگرم بازی های رایانه ای هستند.
همین بی تحرکی می تواند علت مهمی برای چاقی کودکان باشد. والدین عزیز باید سعی کنند استفاده از گوشی هوشمند و بازی های رایانه ای را برای کودکان محدود کنند و خود نیز به عنوان الگو این محدودیت را برای خود داشته باشند.

عوارض چاقی در کودکان

چاقی در کودکان می تواند عوارض زیادی در کودکی یا بزرگسالی آنها داشته باشد. در اینجا با برخی از مهمترین عوارض و بیماری هایی که با چاقی به سراغ کودکان می آید آشنا می شویم:

• دیابت نوع 2
  دیابت نوع دو در اثر مصرف بیش از حد قند و کربوهیدرات به وجود می آید و این بیماری اغلب در میانسالی به سراغ افراد می آید. ولی متاسفانه در دهه های اخیر شاهد بروز این بیماری در کودکان هستیم. کم تحرکی و سبک زندگی ناسالم دلیل ابتلا کودکان به دیابت نوع 2 است.
• فشار خون و کلسترول بالا
  استفاده از خوراکی های چرب، نمکی و شور نظیر انواع چیپس و پفک می تواند احتمال ابتلا به فشار خون بالا و افزایش میزان کلسترول را در کودکان زیاد کند. احتمال سکته مغزی و قلبی در آینده برای کودکانی که به فشار خون و کلسترول بالا دچار هستند بیش از دیگر افراد است.
• افسردگی
  کودکان چاق اغلب مورد استهزاء همسالان خود قرار می گیرند و از جمع های آنها کنار گذاشته می شوند. این موضوع می تواند منجر به افسردگی، انزوا و گوشه نشینی این کودکان شود که تا بزرگسالی نیز این موضوع ادامه خواهد پیدا می کند. کودکان چاق از عزت نفس و اعتماد به نفس پایین تری نسبت به کودکان با وزن عادی برخوردارند و این می تواند در بزرگسالی به آنها لطمه بزند.
• اختلال خواب
  کودکان چاق ممکن است در خواب دچار مشکل در تنفس شده یا وقفه تنفسی را در خواب تجربه کنند. تنفس این کودکان ممکن است در خواب قطع و وصل شود که این خطر جدی برای این کودکان دارد.

راهکارهای درمانی چاقی در کودکان

حال که به علت چاقی کودکان و عوارض ناشی از این چاقی پرداختیم لازم است در مورد راهکارهای درمانی نیز صحبت کنیم. در اینجا با چند راهکار ساده می توان چاقی را در کودکان درمان کرد:

• تغییر رژیم غذایی: جایگزین کردن غذاهای ناسالم با رژیم غذایی سالم شامل پروتئین، سبزیجات، لبنیات، کربوهیدرات و چربی های سالم نظیر مغزیجات می تواند درمان چاقی در کودکان باشد.
• محدود کردن تنقلات: خوردن تنقلات را در کودکان نباید منع کرد ولی می توان مقدار آن را کنترل کرد. همچنین می توان خوراکی های کم کالری تر را جایگزین تنقلات پرکالری کرد.
• غذا نخوردن جلوی تلویزیون: یکی از عادات نادرست برخی خانواده ها غذا خوردن مقابل تلویزیون روشن است. برای جلوگیری از چاقی کودک و سایر اعضای خانواده بهتر است تلویزیون را برای دقایقی خاموش کنید و غذای خود را در سکوت و آرامش میل کنید.
• ورزش و انجام فعالیتهای بدنی: ثبت نام کودک در کلاسهای ورزشی، پیاده روی و بازی در پارک، قدم زدن در پیاده روها و کوچه ها می تواند انرژی مازاد کودک را تخلیه کند و از بروز چاقی در او جلوگیری کند.

کلام آخر

در این مقاله با موضوع علت چاقی کودکان؛ عوارض و راهکارهای درمانی آن آشنا شدیم. چنانچه در زمینه درمان چاقی و سایر بیماری های کودکان نیاز به مشاور یا پزشک دارید می توانید از طریق سایت سیبساسلامت اقدام به رزرو نوبت آنلاین از پزشک موردنظر خود کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر با ما در تماس باشید.

</div>